Loevestein is tussen 1358 en 1375 gebouwd door Dirk Loef van Horne, heer van Altena.

Tot 1397 zijn enkele delen nog wat verhoogd dan wel gewijzigd. Het verrees op een strategisch gelegen landtong, op de plaats waar de rivieren de Maas en de Waal zich verenigen tot de Boven-Merwede. Het werd gebruikt om tol te heffen. Omdat de omringende grond, het Munnikenland, nogal eens onder water wilde staan, was het echter nooit een aantrekkelijk woonhuis voor edellieden. Zo heeft zich een merkwaardige geschiedenis op Loevestein kunnen voltrekken. Tijdens de Hoekse en Kabeljauwse twisten was Loevestein een gevangenis voor tegenstanders van Jacoba van Beieren. Ook tijdens de Republiek was Loevestein een staatsgevangenis:

• Hugo de Groot zat hier vanaf 1619 een levenslange gevangenisstraf uit, tot hij in 1621 ontsnapte in een boekenkist.

• In 1631 ontsnapten zeven remonstrantse dominees in een leeg bierfust.
• In 1650 liet stadhouder Willem II een zestal statenleden opsluiten op Loevestein, onder wie Jacob de Witt, burgemeester van Dordrecht. De internering was aanleiding voor het ontstaan van de benaming Loevesteinse factie voor de staatsgezinde, antistadhouderlijke groepering in de Republiek.

Vanaf de 17e eeuw maakte Loevestein deel uit van de Hollandse Waterlinie.

Loevestein is grotendeels bewaard gebleven als middeleeuws kasteel. Het slot is tegenwoordig een Rijksmuseum. Het is geopend voor publiek. Bij de garderobe in de kelder wordt de bezoeker welkom geheten door een acteur in middeleeuws kostuum die zich bekendmaakt als Heer Dirk in het Nederlands en Engels op een in de muur verwerkt videoscherm. De kamers en zalen zijn schaars ingericht maar nergens hangen touwtjes of zijn afzettingen. Op de zolder staat een maquette van de Waterlinie. Vanuit de smalle ramen heeft men uitzicht op het rivierenlandschap. Een museumwinkel met souvenirs en een horecagelegenheid met terras aan het water van de slotgracht zijn ondergebracht in de bijgebouwen en voormalige paardenstallen.

De ligging van Loevestein heeft altijd grote invloed gehad op de bereikbaarheid van het slot. Al vanaf het ontstaan is er strijd geleverd tegen het water. Ook nu nog is er elk jaar kans op hoogwater, waardoor de enige toegangsweg onder water komt te staan en Loevestein (over land) onbereikbaar wordt. Nationaal beleid op het gebied van watermanagement heeft ook gevolgen voor Loevestein. De recente nota "Ruimte voor de Rivier" zou kunnen betekenen dat Loevestein in de toekomst permanent een eiland wordt.

Het kasteel kan ook worden bereikt met een voetveer vanaf Woudrichem of met een voetveer vanaf Gorinchem (Vuren). Er worden echter geen retourtjes verkocht, volgens de tekst van pontbaas Janus Baks (1983) op het bordje bij de steiger: Heen motte betalen en weer weer.

Rondom Loevestein ligt een uitgebreid natuurgebied waar u heerlijk kunt wandelen. De weg vanaf de parkeerplaatsen naar het Slot toe is al mooi om te lopen, je ziet de slotgracht en de Waal die hier elkaar bijna kunnen raken.

Tearoom Rose Garden biedt u een high tea op een afgesproken plaats en tijd. Met een high  tea combineert u al het goede dat het leven te bieden heeft:
heerlijk eten, verfrissende dranken, een prachtige omgeving en een informele sfeer.